Przychody

Podstawowym źródłem przychodów EkoFunduszu są wpływy z ekokonwersji polskiego długu, wynikające z umów Polski ze Stanami Zjednoczonymi, Francją, Szwajcarią, Włochami i Norwegią. Odpowiednie kwoty z tego tytułu zagwarantowane są corocznie w ustawie budżetowej w dziale "obsługa zadłużenia zagranicznego" i regularnie wpłacane na konto EkoFunduszu z budżetu państwa, jako zobowiązanie Polski wobec krajów-donatorów.
W latach 1993-1994 wpływy EkoFunduszu wynikające z ekokonwersji długu kształtowały się na poziomie 12-19 mln PLN rocznie (równowartość 6,9-8,7 USD rocznie). W 1995 roku wpływy te wzrosły ponad trzykrotnie. Było to możliwe dzięki decyzji rządu Stanów Zjednoczonych o zmianie schematu spłat tej części długu Polski. Zamiast dotychczasowego sposobu, przewidującego znaczne zwiększenie spłat po roku 2000 ustalono, że część długu, która została przeznaczona na działania na rzecz ochrony środowiska spłacana będzie przez Polskę równomiernie w całym okresie lat 1995-2010. Od tego momentu wpłaty na konto EkoFunduszu w wyniku ekokonwersji 10% długu wobec USA wynoszą corocznie równowartość 24,2 mln USD. 
W latach 1992-2007 łączne przychody z tytułu ekokonwersji polskiego długu wyniosły około 500 mln USD, co stanowi około 87% całości kwoty, jaką EkoFundusz ma otrzymać w okresie 1992-2009. W 2007 roku w przeliczeniu na złotówki wpływy z ekokonwersji długu wyniosły 137,8 mln zł, zaś wpływy z odsetek bankowych osiagnęły kwotę 8,56 mln PLN.

Trzeba podkreślić, że Fundacja od wielu lat utrzymuje się w ścisłej czołówce polskich funduszy ochrony środowiska oraz na czołowym miejscu, obok Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, jeśli weźmie się pod uwagę pomoc finansową udzielaną w formie bezzwrotnych dotacji.

Finansowanie projektów

W latach 1992-2007 EkoFundusz wydatkował łącznie około 1,7 mld zł na dofinansowanie około 1 500 projektów w pięciu sektorach priorytetowych.

 Są nimi: 

·         ograniczenie transgranicznego transportu dwutlenku siarki i tlenków azotu oraz eliminacja niskich źródeł ich emisji,

·         ograniczenie dopływu zanieczyszczeń do Bałtyku oraz ochrona zasobów wody pitnej, 

·         ograniczenie emisji gazów powodujących zmiany klimatu Ziemi,

·         ochrona różnorodności biologicznej, 

·         gospodarka odpadami i rekultywacja gleb zanieczyszczonych.

W 2007 roku łączne wydatki na projekty osiągnęły wysokość 143 mln zł.

W portfelu EkoFunduszu w różnych fazach realizacji znajdowało się 198 projektów, spośród których 111 przyznano dotację w latach wcześniejszych zaś 87 zostało zatwierdzonych w 2007 roku. Podobnie jak w poprzednich latach, najwięcej wniosków o dotacje zatwierdzonych zostało w sektorze III (ochrona klimatu), w którym szczególną popularnością cieszy się konkurs na oszczędność energii w systemach ogrzewczych oraz budowa instalacji kolektorów słonecznych. Jak zwykle duża liczba projektów występuje także w sektorze IV (ochrona przyrody), gdzie większość z nich to laureaci czterech konkursów, prowadzonych w tym sektorze.

Dotacje dla dwóch wniosków w sektorze I stanowiły 6% wszystkich udzielonych dotacji (5,8 mln zł), podczas gdy dotacje dla 36 wniosków w sektorze IV stanowiły 29% dotacji (28,2 mln zł). Średnia wielkość dotacji EkoFunduszu dla nowych projektów w sektorze ochrony przyrody wyniosła w 2007 roku około 780 tys. zł, a w sektorze ochrony atmosfery 2,9 mln zł. W sektorze gospodarki odpadami można zauważyć wzrost przeciętnej dotacji. Podczas gdy w 2006 roku średnia dotacja dla nowych projektów wynosiła powyżej 1,5 mln, to w 2007 roku kształtowała się już ona na poziomie 2,43 mln zł. Natomiast średnia wartość dotacji dla nowych projektów w sektorach ochrony wód i ochrony klimatu spadła w porównaniu do lat wcześniejszych i wynosiła odpowiednio około 1,22 mln zł i 1,09 mln zł.

Warto jednak pamiętać, że dotacje EkoFunduszu w sektorze ochrony przyrody mają największy udział w pokryciu kosztów projektów. Średnio wynosił on w 2007 roku 51%. Udział ten wzrastał do 60%, gdy projekty nowo rozpoczynane były zawężane do zgłaszanych w ramach czterech konkursów. Można więc powiedzieć, że w tym sektorze EkoFundusz nadal odgrywa rolę sponsora strategicznego.

Dotacja EkoFunduszu w bardzo wielu przypadkach umożliwia wykonalność projektu, niezbędnego z ekologicznego punktu widzenia, ale niemożliwego do zamknięcia finansowego bez takiego wsparcia dotacyjnego. Często też instytucje finansowe udzielające pożyczek lub kredytów czekają ze swoją decyzją na rozstrzygnięcie w EkoFunduszu. Przyznanie dotacji przez Fundację otwiera drogę do uzyskania pozostałych, niezbędnych funduszy dla realizacji przedsięwzięcia.

Od wielu lat ogłaszane są kolejne edycje ogólnopolskich konkursów. W 2007 ogłoszone zostały konkursy na:

· oszczędność energii w miejskich systemach grzewczych 

· ochrona najcenniejszych wartości przyrodniczych w parkach narodowych i krajobrazowych

· ochrona zagrożonych gatunków roślin i zwierząt

· ochrona obszarów wodno-błotnych

· ochrona ptasich obszarów europejskiej sieci ekologicznej NATURA 2000 w Polsce

 

Inną formą aktywnego poszukiwania dobrych projektów jest opracowywanie własnych, wieloletnich programów sektorowych lub regionalnych, mających na celu kompleksowe rozwiązanie ważnego problemu ekologicznego. Publiczne zaprezentowanie przez EkoFundusz tego rodzaju programu wraz z deklaracją istotnego wsparcia finansowego wszystkich zadań, będących jego składowymi stanowi z reguły bardzo silny bodziec dla inwestorów do opracowania dobrych projektów, spełniających wysokie wymagania Fundacji. Dotychczas realizowane były m.in. następujące programy:

·         eliminacja spalania węgla na obszarze starego miasta w Krakowie;

·         efektywna ochrona orłów i innych ptaków drapieżnych zagrożonych wyginięciem (program do 2010 roku);

·         ochrona bociana białego w Polsce;

·         ochrona i reintrodukcja żółwia błotnego;

·         przywracanie czystości wód Biebrzy w Biebrzańskim Parku Narodowym;

·         przywracanie czystości wód Zatoki Puckiej i Gdańskiej;

·         przywracanie czystości wód Narwi pod kątem potrzeb Narwiańskiego Parku Narodowego;

·         ochrona i restytucja kuraków leśnych (cietrzew, głuszec);

·         rewitalizacja lasów Sudetów Zachodnich (Karkonosze, Góry Izerskie);

·         ochrona i restytucja rodzimych gatunków ryb wędrownych;

·         przywracanie czystości wód Wielkich Jezior Mazurskich;

·         poprawa jakości wody dla aglomeracji miejskich Krakowa, Górnego Śląska i Wrocławia;

·         ochrona czystości środowiska w Borach Tucholskich;

·      eliminacja niskich źródeł emisji zanieczyszczeń powietrza w Kotlinie Kłodzkiej;

·         modernizacja schronisk PPTK w parkach narodowych w celu zmniejszenia ich uciążliwości dla środowiska;

·         "Zielona energia dla Warmii i Mazur".

·         ochrona ujęć wody pitnej dla Warszawy, Krakowa i Aglomeracji Śląskiej.

·         restytucja i odbudowa jodły w Sudetach;

·         ochrona żubra w Polsce północno-wschodniej;

·         modernizacja taboru miejskiego z autobusów zasilanych olejem napędowym na zasilanie paliwem gazowym.

·         wymiana/modernizacja napędów elektrycznych o mocach powyżej 200 kW;

·         budowa spalarni odpadów medycznych;

Ważnym elementem strategii działania EkoFunduszu jest po przyznaniu pomocy finansowej skrupulatna kontrola jej wydatkowania w fazie realizacji projektu. W tym celu każdy projekt dzielony jest na kilka etapów kończących się odbiorami merytorycznymi i finansowymi. Środki finansowe przekazywane są dopiero po pełnym wykonaniu i przyjęciu danego etapu. Tego rodzaju metody współpracy z inwestorami, jakkolwiek wymagające ogromnej pracy ze strony całego biura EkoFunduszu, owocują sprawną realizacją ogromnej większości przedsięwzięć, które Fundacja dofinansowuje. Ta edukacyjna rola EkoFunduszu szczególnie w odniesieniu do władz samorządowych i organizacji społecznych, jest często nie mniej ważna od jego roli jako instytucji finansowej.